Voorrangsregeling statushouders

23-01-2023

Voorrangsregeling statushouders

Bram Hendrix

De afgelopen week is er veel gezegd en geschreven over de ‘voorrangsregeling’ voor statushouders bij het toewijzen van sociale huurwoningen. Essentie begrijpt de frustratie van onze inwoners maar steunt deze tijdelijke maatregel wel. We leggen graag uit waarom.

De oorlog in Oekraïne zorgt voor grote stromen vluchtelingen en asielzoekers, ook richting Nederland. Dit bovenop de asielzoekers uit andere landen. Deze vluchtelingen vragen in veel gevallen asiel aan. Vluchtelingen die na beoordeling van de aanvraag in Nederland mogen blijven, noemen we ‘statushouders’. Gemeenten hebben de wettelijke verplichting om deze statushouders onderdak te bieden. Veelal is dat in een sociale huurwoning. 

Ook de gemeente Horst aan de Maas heeft de verplichting om statushouders onderdak te bieden, maar krijgt dit niet goed voor elkaar. Waarom? We hebben simpelweg te weinig woningen. Dat roepen we als Essentie al een aantal jaren en we zetten al langer in op meer en sneller bouwen en extra woningbouwplannen. We ervaren nu helaas met elkaar dat het voorspelde tekort ook voelbaar is. Het realiseren van nieuwe woningbouwplannen duurt lang en daarmee is dit een probleem dat zichzelf niet op korte termijn oplost. 

Terug naar de statushouders. De gemeente heeft de verplichting om in de eerste helft van 2023 onderdak te bieden aan 77 statushouders. Daarvoor zijn ongeveer 30 sociale huurwoningen nodig. Veruit de meeste sociale huurwoningen in Horst aan de Maas zijn van Wonen Limburg. Deze corporatie heeft ruim 2.100 woningen in onze gemeente. Als er woningen van Wonen Limburg vrijkomen, worden die nu voor een periode van maximaal 3 maanden met voorrang toegewezen aan statushouders om de achterstand die we als gemeente hebben in te lopen. Doen we dat niet, dan gaat de provincie hierin de regie overnemen. We staan dus wel een beetje met de rug tegen de muur.

Zijn we blij met deze maatregel? Nee, want het voelt oneerlijk. Dit is een stevig dilemma en geen gemakkelijke keuze. Vooral voor die vele mensen die al jaren op de wachtlijst staan. Toch steunen we de maatregel. We zetten hiermee namelijk niemand direct op straat. Het leidt er helaas wel toe dat woningzoekenden wat langer moeten wachten voordat zij een woning kunnen betrekken. 

De enige echte oplossing die we zien is keihard met elkaar werken aan het realiseren van nieuwe en extra woningen. Daarbij zien we graag dat we inzetten op extra tijdelijke woningen. Dit zijn zogenaamde flexwoningen die snel geplaatst kunnen worden en daarmee voor veel mensen een oplossing kunnen zijn. Daarnaast zien we graag dat we bij de ontwikkeling en realisatie van plannen focussen op grotere plannen (+50 woningen). Ook onze ambtelijke capaciteit is immers beperkt. Alleen met extra aandacht en energie lossen we het vraagstuk op. 

Essentie vindt het belangrijk om deze informatie en onze afweging te delen en deze maatregel uit te leggen. Wij begrijpen de verontwaardiging bij inwoners. Het verhaal is echter genuanceerder dan soms lijkt. Er zijn geen makkelijke keuzes op dit moment. Voor de komende periode van 3 maanden betreft het ongeveer 30 woningen waarmee we de achterstand wegwerken. We huisvesten ook niet meer statushouders dan de wettelijke verplichting.

We blijven ons stevig inzetten voor extra woningen (permanent en tijdelijk) voor iedereen. Zodat Horst aan de Maas een fijne woongemeente blijft voor iedereen.